Κατηγορίες Πυρκαγιών

Οι πυρκαγιές χωρίζονται σε δύο μεγάλες κατηγορίες. Τις αστικές πυρκαγιές που αφορούν καταστήματα και κατοικίες και τις πυρκαγιές σε βιομηχανικές ζώνες, σε πλοία, σε αεροδρόμια, σε οχήματα και τι ς πυρκαγιές σε δάση. 
 
Αναλόγως του μεγέθους των πυρκαγιών διακρίνονται σε μεγάλες, μεσαίες και μικρές. 
 
 
Μεγάλες πυρκαγιές ονομάζονται αυτές που καταλαμβάνουν έκταση άνω των 100τμ. Σε αυτές ο όγκος των καιόμενων υλικών είναι μεγάλος και αναπτύσσονται θερμοκρασίες μεταξύ 1000 – 1200 βαθμών κελσίου. Η αντιμετώπιση τους απαιτεί μεγάλο αριθμός Πυροσβεστικών Δυνάμεων.
 
Μεσαίες πυρκαγιές ονομάζονται αυτές που καταλαμβάνουν έκταση κάτω των 100τμ. Σε αυτές ο όγκος των καιόμενων υλικών είναι μικρός και η θερμοκρασία κυμαίνεται από 800 – 1000 βαθμούς κελσίου. Η κατάσβεση τους δεν απαιτεί μεγάλο αριθμό Πυροσβεστικών Δυνάμεων.
 
Μικρές πυρκαγιές ονομάζουμε τις ενάρξεις και της μικρής έκτασης πυρκαγιές. Σε αυτές οι θερμοκρασίες είναι κάτω των 800 βαθμών κελσίου, και είναι δυνατή η καταπολέμηση τους με πρόχειρα μέσα ή με μικρές Πυροσβεστικές Δυνάμεις.
 
Ανάλογα με τη φύση των καιόμενων υλικών, οι πυρκαγιές κατατάσσονται σε πέντε (5) κατηγορίες:
 

Κοινές πυρκαγιές ή στερεών ή A κατηγορίας

 
Οι κοινές πυρκαγιές είναι συνήθως καυσίμων υλικών από ξύλο, χαρτί, άχυρο, υφάσματα, πλαστικές ύλες, ελαστικά. Το συνηθέστερο κατασβεστικό υλικό που χρησιμοποιείται για την κατάσβεση των πυρκαγιών αυτής της κατηγορίας είναι το νερό.
 
 

Πυρκαγιές εύφλεκτων υγρών ή B κατηγορίας

 
Εδώ ανήκουν οι πυρκαγιές των πετρελαιοειδών, λιπών, χρωμάτων, αιθέρα, οινοπνεύματος, λάδια, ή άλλων εύφλεκτων υγρών.
 
Η κατάσβεση επιτυγχάνεται με τη χρήση μέσων που ενεργούν ως απομονωτικά του οξυγόνου. Κυριότερα μέσα κατάσβεσης των πυρκαγιών εύφλεκτων υγρών είναι ο αφρός, η ξηρά σκόνη και το διοξείδιο του άνθρακα.
 
Προσοχή! Δεν ενδείκνυται η χρήση νερού, διότι, επειδή συνήθως, τα εύφλεκτα υγρά δεν είναι διαλυτά στο νερό και αυτό έχει σαν αποτέλεσμα, να μεγαλώνει ο όγκος και η επιφάνεια του καιόμενου υγρού. Με αυτό τον τρόπο εξαπλώνεται η πυρκαγιά.
 
Στην περίπτωση όμως που τα εύφλεκτα υγρά είναι διαλυτά στο νερό, όπως για παράδειγμα το  οινόπνευμα, είναι δυνατή η κατάσβεση με αραίωση της καιόμενης ύλης με νερό.
 

Πυρκαγιές αερίων καυσίμων ή C κατηγορίας

 
Σε αυτή την κατηγορία ανήκουν πυρκαγιές που οφείλονται σε αέρια καύσιμα όπως μεθάνιο, προπάνιο, βουτάνιο, ασετιλίνη, υδρογόνο κλπ. Στην περίπτωση που έχουμε πυρκαγιά σε φιάλες υγραερίου , τα αέρια καύσιμα καίγονται στην οδό διαφυγής τους (βλάβη βαλβίδας, διάρρηξη σωλήνα).
 
Η κατάσβεσή στην συγκεκριμένη κατηγορία πυρκαγιάς επιτυγχάνεται με το φράξιμο της οδού διαφυγής τους, δηλαδή με το κλείσιμο της στρόφιγγας ή με την τοποθέτηση τεμαχίων υγρών υφασμάτων στην οδό διαφυγής ή τέλος με τη διακοπή της παροχής αερίου από τον κεντρικό διακόπτη ή βάνα, εφόσον πρόκειται για μόνιμη εγκατάσταση.
 
Κατάσβεση με την αποκοπή της φλόγας είναι δυνατή εφόσον δεν υπάρχει κοντά άλλη εστία φωτιάς. Σε αντίθετη περίπτωση το αέριο που εξακολουθεί να διαφεύγει επαναφλεγετε.
 
Οι πυρκαγιές αερίων είναι τρομερά επικίνδυνες διότι θερμαίνονται οι φιάλες και αυξάνεται η πίεση του αερίου που περιέχουν με αποτέλεσμα να σκάνε οι φιάλες και να προκαλούν μεγάλες καταστροφές από την επέκταση της πυρκαγιάς και τις ανατινάξεις. Πέρα λοιπόν από την αποκοπή της φλόγας θα πρέπει να γίνεται συνεχής διαβροχή των φιαλών για να προλάβουμε την υπερθέρμανση και διάρρηξη τους.
 
Η διαβροχή τους επιβάλλεται ακόμα και όταν δεν καίγεται το ίδιο το αέριο αλλά βρίσκονται μέσα στον καιγόμενο χώρο ή κοντά σε εστία της φωτιάς. Πάντως σε κάθε περίπτωση επιβάλλεται η απομάκρυνση των φιαλών από την εστία της φωτιάς εφόσον αυτή είναι δυνατή και το κλείσιμο της στρόφιγγας διαφυγής.
 

Πυρκαγιές μετάλλων ή D κατηγορίας

 
Στην κατηγορία αυτή υπάγονται οι πυρκαγιές από μέταλλα π.χ μαγνήσιο, κάλλιο, νάτριο, αλουμίνιο, ποτάσιο, ουράνιο, λίθιο και πλουτώνιο. Πολλά μέταλλα μπορούν να καούν ή ακόμα και να δημουργήσουν εκρήξεις. 
 
Οι πυρκαγιές μετάλλων δύσκολα αντιμετωπίζονται γιατί όλα σχεδόν τα κατασβεστικά μέσα – νερό, κατασβεστικά αέρια – διασπώνται εξαιτίας της υψηλής θερμοκρασίας των μετάλλων, με αποτέλεσμα την επανάφλεξη των παραγόμενων αερίων και την πρόκληση εκρήξεων. Για το λόγο αυτό προτείνεται η κατάσβεση με πυροσβεστήρες ξηράς σκόνεως.
Πολλοί πυροσβεστήρες έχουν την ένδειξη dry chemical και πολλοί μπορεί να τους μπερδέψουν με τους ξηράς σκόνεως. Όμως στην περίπτωση που χρησιμοποιηθεί ο λάθος πυροσβεστήρας τα αποτελέσματα θα είναι δυσάρεστα αφού οι πρώτοι επιδυνώνουν την πυρκαγία της συγκεκριμένης κατηγορίας.
 
Επομένως, όταν δεν υπάρχει κίνδυνος μετάδοσης της πυρκαγιάς σε άλλα υλικά, καλό είναι να τα αφήνουμε να καίγονται ώσπου να αυτοκατασβεστούν.
 
Εάν όμως πρέπει να γίνει επέμβαση για κατάσβεση της πυρκαγιάς, πρέπει να γίνεται χρήση νερού με βολή μεγάλης διαμέτρου και από μεγάλη απόσταση για να αποφεύγεται ο κίνδυνος από τα αποσπώμενα και εκτοξευμένα σε μακρινές αποστάσεις πυρακτωμένα μέταλλα.
 
Όταν πρόκειται για μικρές πυρκαγιές μετάλλων, στις οποίες η θερμική ακτινοβολία επιτρέπει την προσέγγιση, μπορεί να γίνει επικάλυψη των πυρακτωμένων μετάλλων με χώμα ή με κατασβεστικές σκόνες.
 

Πυρκαγιές παρουσία ηλεκτρικού ρεύματος ή E κατηγορίας

 
Οι πυρκαγιές αυτές αφορούν ηλεκτρικά και ηλεκτρονικά μηχανήματα. Τα υλικό που θα χρησιμοποιήσουμε για την κατάσβεση πρέπει να έχει κακή ηλεκτρική αγωγιμότητα. Αποτελεσματική καταπολέμηση μπορούμε να έχουμε με τη χρήση διοξειδίου του άνθρακα και ξηράς κόνεος.
 
Μπορεί σε μερικές περιπτώσεις να γίνει χρήση νερού με την προϋπόθεση όμως ότι θα φροντίσουμε να διασπάται η βολή νερού. Βέβαια ο κίνδυνος από τη χρήση νερού στις πυρκαγιές της κατηγορίας αυτής είναι μεγάλος διότι, όπως γνωρίζουμε, το νερό είναι καλός αγωγός του ηλεκτρισμού και μπορούν να συμβούν σοβαρά ατυχήματα. Το ρεύμα μπορεί να μεταφερθεί μέσα απο την φωτία, το νερό, το σώμα του πυροσβέστη και την γή. Αποτέλεσμα είναι πιθανό ηλεκτρικό σοκ που είναι δυνατόν να προκαλέσει ακόμα και θάνατο.
 
Σε όλες όμως τις περιπτώσεις πρέπει να γίνεται διακοπή του ηλεκτρικού ρεύματος. Σε κάθε περίπτωση, θα πρέπει να γίνεται έλεγχος και συντήρηση των ηλεκτρικών εγκαταστάσεων προς αποφυγή βραχυκυκλωμάτων, που αποτελούν την κύρια αιτία πυρκαγιών αυτής της κατηγορίας. 
 
Αυτού του τύπου οι πυρκαγιές μπορούν να προκύψουν απο βραχυκύκλωμα ή απο υπερφόρτωση χοντρών καλωδίων. 
 

Mαγειρικά έλαια και λίπη ή Κατηγορία F

 
Οι πυρκαγιές που αφορούν τα μαγειρικά έλαια και λίπη χαρακτηρίζονται ως φωτιές κατηγορίας Κ, κατά το Αμερικάνικο σύστημα και κατηγορία F κατα το Ευρωπαϊκό – Αυστραλοασιατικό σύστημα. Αυτές οι πυρκαγιές είναι υποκατηγορία των εύφλεκτων υγρών ή Β’ κατηγορίας / αερίων καυσίμων ή Γ’ κατηγορίας. Η έντονη λάμψη των συγκεκριμένων πυρκαγιών είναι αυτή που τις διαχωρίζει και στην ξεχωριστή δική τους κατηγορία. Η χρήση νερού μπορεί να καταπολεμήσει αυτές τις φωτιές, όπως και η ξηρά σκόνη, διοξειδίου του άνθρακα ή ακόμα και σε μικρής έκτασης πυρκαγιές η μηχανική κατάσβεση. Υπάρχουν επίσης και ειδικοί πυροσβεστήρες που ειδικεύονται στην κατάσβεση πυρκαγιών τέτοιου τύπου.